04 mrt. 2026
De docent combineerde haar ervaring met heldere duiding en herkenbare voorbeelden uit de bestuurspraktijk
Bart Van Ballaert
Medewerker dienst Europa
Dankzij een gerichte opleiding lokale besturen heeft Provincie Antwerpen haar dienstverlening richting steden en gemeenten scherper kunnen stellen. Wat aanvankelijk een logische stap leek na het nieuwe bestuursakkoord, groeide uit tot een strategisch klankbordmoment met concrete impact op de plannen voor 2026.
Door de versterkte focus op lokale besturen ontstond intern een duidelijke behoefte: beter begrijpen hoe een stad of gemeente écht werkt. Niet alleen op papier, maar in de dagelijkse praktijk. Hoe beslissingen tot stand komen. En hoe je als provincie aansluiting vindt bij die realiteit.
“Onze dienstverlening was jarenlang vrij breed,” vertelt Bart Van Ballaert, medewerker bij de dienst Europa. “Na de verkiezingen kregen lokale besturen een veel prominentere plaats in ons werk. Dan merk je dat je je doelgroep misschien toch nog beter wil begrijpen.”
Die nood aan praktijkinzicht vormde de aanleiding voor de in-house opleiding ‘Hoe werkt een stad of gemeente in de praktijk? Do’s & Don’ts’ van Escala. De opleiding wordt gegeven door Lies Laridon, die met 25 jaar ervaring in de West-Vlaamse provincieraad en 18 jaar als burgemeester van Diksmuide een unieke inkijk biedt in het lokaal bestuur.
Wanneer een doelgroep belangrijker wordt, verandert er meer dan je op het eerste gezicht denkt. Plots volstaat algemene kennis niet meer. Dan wil je weten hoe besluitvorming in een lokaal bestuur effectief verloopt. Wie welke rol opneemt. En waarom iets dat op papier logisch lijkt, in de praktijk soms anders uitdraait.
Precies daar maakte deze opleiding rond de werking van lokale besturen het verschil.
Lies Laridon bracht geen puur theoretisch verhaal. Ze combineerde haar ervaring met heldere duiding en herkenbare voorbeelden uit de bestuurspraktijk. Geen abstracte modellen, maar situaties die meteen binnenkwamen.
“Het voelde eigenlijk niet als een klassieke opleiding,” zegt Bart. “Eerder als een dag in gesprek met iemand die perfect weet waarover ze spreekt.”
De balans tussen theorie en praktijk zat goed. Niet perfect uitgebalanceerd volgens een strak lesformat, maar net menselijk en toepasbaar. En voor dit thema werkte dat.

De opleiding werd bewust opgesplitst in twee delen.
In de voormiddag kreeg het team een gestructureerd overzicht van de werking van steden en gemeenten: rollen, bevoegdheden, formele processen en bestuurlijke logica. Dat gaf een gemeenschappelijke basis.
In de namiddag werd het concreet. Provincie Antwerpen werkt aan piloottrajecten waarbij nieuwe vormen van dienstverlening richting lokale besturen in 2026 getest zullen worden. Dat brengt vragen met zich mee. Twijfels soms ook. Zit de focus juist? Spreken we de juiste mensen aan? Sluit onze aanpak aan bij de realiteit op het terrein?
“Het tweede deel gebruikten we echt als validatiemoment,” vertelt Bart. “Niet om alles om te gooien, maar om te toetsen of we de juiste richting uitgaan.”
Docent Lies schakelde vlot tussen strategie, visie en praktische haalbaarheid. Het resultaat was geen drastische koerswijziging, maar gerichte bijsturingen.
Wat deze in-house opleiding extra waardevol maakte, was de rol van Lies als extern klankbord. Geen klassieke consultancy-aanpak waarbij eerst dikke dossiers worden doorgespit. Wel iemand die het werkveld van binnenuit kent en snel kan inschatten wat realistisch is.
“Ze was voor ons echt een klankbord,” zegt Bart. “Had ze gezegd: dit klopt niet, jullie staan te ver van de praktijk, dan hadden we dat willen horen.”
Die eerlijkheid gaf vertrouwen. Soms moet je niet alles zelf uitvinden. Leren van iemand die vertrouwd is met de samenwerking tussen provincies en gemeenten is dan gewoon logisch. Misschien zelfs noodzakelijk als je je dienstverlening duurzaam wil versterken.
De keuze voor Escala kwam er via interne aanbeveling. Zonder grote verwachtingen vooraf. Maar wat het verschil maakte, was het intakegesprek.
Tijdens dat gesprek werden accenten verlegd, verwachtingen scherpgesteld en concrete noden besproken. “Wat we vooraf bespraken, werd ook effectief uitgevoerd op de opleidingsdag,” vertelt Bart. Geen standaardverhaal, maar maatwerk.
Voor provinciale diensten die hun samenwerking met steden en gemeenten willen verdiepen, kan een gerichte opleiding lokale besturen een strategische basis vormen. Je leert je doelgroep beter begrijpen. En dat is, hoe evident het ook klinkt, essentieel voor kwaliteitsvolle en toekomstgerichte dienstverlening.
Ook nieuwe medewerkers krijgen via deze opleiding sneller inzicht in bestuurlijke processen, besluitvorming en samenwerking tussen bestuursniveaus. Dat versnelt hun inwerkperiode en verhoogt de effectiviteit van hun rol.
Wie zijn dienstverlening wil afstemmen op de praktijk van lokale besturen, doet er goed aan om niet alleen beleidsmatig, maar ook operationeel te leren kijken.